Randıman, kabuklu fındığın içinden çıkan sağlam iç fındığın oranıdır. Randımanı 50 olan fındıkta, 100 kilo kabuklu fındıktan yaklaşık 50 kilo sağlam iç çıkar. Fındığın fiyatını belirleyen en önemli şeylerden biridir.
%50 esası ne demek?
TMO fındık alım fiyatlarını "%50 sağlam iç esasına göre" açıklar. Yani açıklanan fiyat, randımanı 50 olan fındığın kilo fiyatıdır. Randımanı 50'nin üstünde olan fındığa her puan için ek ödeme yapılır.
2026/2027 sezonunda TMO, 50'nin üstündeki her randıman puanı için Giresun kalitede kiloya 5,10 TL, Levantta 5,00 TL ek ödeme yapıyor. Bu, taban fiyatın yaklaşık %2'sidir. Örneğin randımanı 52 olan Levant fındık: 250 + 2 × 5 = 260 TL.
Kendi fındığınızın yaklaşık değerini hesaplayıcıda randımanı girerek bulabilirsiniz.
Randıman nasıl ölçülür?
Alıcı, teslim edilen fındıktan numune alır, kırar ve içinden çıkan sağlam içi tartar. TMO'nun 2023/24 alım esaslarında analiz 1 kiloluk numune üzerinden yapılır. Numunede ayrıca nem, çürük ve boş iç gibi kusurlara da bakılır.
Sağlam iç sayılmayanlar arasında küflü, çürük, buruşuk, böcek yemiş ve acılaşmış içler vardır (iç fındık standardı TS 3075).
Randıman genelde kaç olur?
Fındık Araştırma Enstitüsü'ne göre tombul çeşidinde randıman genellikle %50–52 arasındadır. Fındığın çeşidi, yılı, bakımı ve kurutulması randımanı etkiler.
TMO'nun en düşük sınırları
TMO, sağlam iç oranı çok düşük fındığı almaz. 2026/27 sezonu için basına yansıyan şartlara göre sağlam iç en az %40 olmalıdır; buruşuk iç en fazla %10, çürük ve bozuk iç en fazla %7 olabilir. Bu sınırlar yıldan yıla değişebilir. Satıştan önce o sezonun şartlarını TMO'dan teyit edin.